Postprandiyal Hipotansiyon Nedir? Önleme Yolları

Sponsorlu Bağlantılar

Sindirim sistemi, yiyecekleri sindirmek için yemekten sonra daha fazla kan akışına ihtiyaç duyar. Bu, karın bölgesindeki kan damarlarının genişlemesi ve buradaki kan basıncının hafifçe yükselmesi ile sağlanır. Karın bölgesindeki kan basıncının yükselmesi, vücudun geri kalanında kan basıncının düşmesine neden olabilir. Bu durum vücudun normal işleyişini bozabilir ve ciddi sonuçlara yol açabilir. Bunu önlemek için, vücudun diğer bölgelerindeki kan damarları yemekten sonra daralır veya büzüşür, böylece bu bölgelerdeki kan basıncını artırır ve yeterli kan akışını sağlar. Bu nedenle yemekten sonra kalp atışı ve kan basıncı hafifçe yükselir. Kan basıncındaki bu zamanında gerçekleşen değişimin yanı sıra ilgili kan damarlarının genişlemesi ve daralması otonom sinir sistemi tarafından düzenlenir. Bununla birlikte, bazı insanlarda, yemekten sonra vücudun geri kalan kısmındaki kan damarlarının daralması etkili bir şekilde gerçekleşmez ve böylece teknik olarak postprandiyal hipotansiyon veya PPH olarak adlandırılan kan basıncında bir düşüşe neden olur. Sistolik ve diyastolik basınçlar 90-60 mm Hg’nin altına düştüğünde kan basıncının düşük olduğu kabul edilir.

Postprandiyal (Yemek Sonrası)Hipotansiyon Nedir? Önlemek İçin Neler Yapılabilir?

Belirtiler ve Komplikasyonlar

Baş dönmesi ve sersemlik: Bu, yemekten 30-60 dakika önce herhangi bir zamanda ortaya çıkabilir. Kişi oturur pozisyondan aniden ayağa kalktığında (ortostatik hipotansiyon olarak adlandırılır) veya başka bir şekilde meydana gelebilir.
Bayılma: Tıbbi olarak senkop olarak adlandırılır.
Mide bulantısı ve kusma: Bazı insanlar mide bulantısı veya kusma yaşayabilir ve bunu yanlış bir şekilde gıda zehirlenmesine bağlayabilir.
Göğüs ağrısı: Bazı insanlar anjina veya göğüs ağrısı yaşayabilir.
Görme sorunları: Bulanık görme veya göz kararması gibi sorunlar görülebilir.
Kafa karışıklığı: Kişiler kafası karışmış hissedebilir.
Küçük inmeler: Geçici iskemik ataklar olarak adlandırılan küçük felçler (inmeler) yaşanabilir.
Şoka girme veya organ yetmezliği: Postprandiyal hipotansiyondan kaynaklanan komplikasyonlar arasında vücudun şoka girmesi ve/veya organ yetmezliği/yetersizlikleri yer alır. Ayrıca, baş dönmesi nedeniyle yere düşmek kırık ve yaralanma riskini artırır.

Nedenleri ve Risk Faktörleri

Postprandiyal hipotansiyonun birden fazla nedeni olabilir.

Genetik yatkınlık

Bazı insanlar genetik olarak yemek sonrası hipotansiyona yatkındır. Kan basıncı düşüşlerini uygun şekilde telafi etme yeteneklerini etkileyen genleri miras alan kişilerde yemek yedikten sonra baş dönmesi gelişebilir.

Kan basıncı değişikliklerini algılayan sinirlerde hasar

Bazı kişilerde felç (inme), kaza veya başka bir travmanın önemli sinirlere veya kan basıncı sensörlerine zarar vermesi sonrasında kan basıncı düşebilir ve yemek yedikten sonra baş dönmesi ortaya çıkabilir. Diyabet ve parkinson hastalığı, postprandiyal hipotansiyona neden olabilecek sinir hastalıklarına neden olan iki durumdur. Oto-immün bir hastalık olan parkinson, otonom sinir sisteminin düzgün işleyişini etkiler ve bunun sonucunda yemek sonrasında tansiyon düşer.

Kan şekeri

Eğer kişi yüksek karbonhidratlı bir öğün tüketmişse, kan şekerinin ve dolayısıyla insülinin ani yükselişinin otonom sinir sisteminin çalışmasına müdahale ettiği bilinmektedir. Aynı nedenden ötürü, şeker hastaları (diyabetliler) şeker hastası olmayanlara göre daha fazla postprandiyal hipotansiyon riski altındadır.

Yaşa bağlı değişiklikler

Postprandiyal hipotansiyon gençlere göre 65 yaş üstü insanları etkilediğinden yaş en büyük risk faktörüdür. Yaşa bağlı değişiklikler vücudun kan basıncındaki ani değişiklikleri tespit etme ve bunlara hızlı tepki verme yeteneğini etkiler. Bunun başlıca nedeni, atardamarları sertleştiren, gerektiğinde daralmasını ve gevşemesini zorlaştıran yüksek tansiyondur. Yüksek tansiyonu (hipertansiyonu) olan yaşlı kişilerde yemek kaynaklı kan basıncı düşüşlerinin sıklığı artar. Çok yaşlı depresif hastalarda postprandiyal hipotansiyon da oldukça yaygındır. Hastanelerde ve bakımevlerinde kalan popülasyonda, yaşlı kişilerde postprandiyal hipotansiyon görülme sıklığı ek hastalıkların daha sık görülmesi ve kan basıncının düzenlenmesi üzerinde etkili olabilecek ilaç sayısının artması nedeniyle toplumdakinden daha yüksektir. Huzurevi sakinlerinin neredeyse tamamı yemek sonrası hipotansiyon yaşamaktadır. Bu sakinlerin neredeyse %40’ında sistolik kan basıncı, yemekten sonraki 75 dakika içinde 20 mmHg’den fazla düşer.

Yüksek kan basıncı (hipertansiyon)

Kan basıncı sürekli yüksek olan kişiler postprandiyal hipotansiyon açısından yüksek risk altındadır. Bunun nedeni, sürekli yüksek kan basıncının arterleri sertleştirmesi, kalp fonksiyonlarının bozulması ve sonuç olarak vücudun farklı bölgelerindeki kan damarlarının genişlemesi ve daralmasının verimli bir şekilde gerçekleşmemesidir. Otonom sinir sistemindeki kan basıncı sensörleri hassasiyetlerini kaybederek sonunda postprandiyal hipotansiyonu tetikler.

Bazı ilaçlar

Bazı ilaçlar kalbin ve kan damarlarının kan basıncındaki düşüşlere yanıt verme yeteneğini kısıtlayabilir. Örneğin, bazı diüretikler, alfa blokerler, beta blokerler, parkinson hastalığını tedavi etmek için kullanılan ilaçlar, bazı antidepresanlar ve erektil disfonksiyonu tedavi etmek için kullanılan ilaçlar kan basıncının düşmesini tetikleyebilir.

ostprandiyal (Yemek Sonrası)Hipotansiyon Nedir? Önlemek İçin Neler Yapılabilir?

Tetikleyici besinler

Migrene ( şiddetli baş ağrısına) neden olan bazı gıdalar yemekten sonra baş dönmesini tetikleyebilir. Bu bir postprandiyal hipotansiyon vakası olabilir veya olmayabilir. Tetikleyici gıdalara alkol, kuruyemişler, süt ürünleri, çikolata, salamura gıdalar ve monosodyum glutamat içeren gıdalar dahildir.

Önleyici Tedbirler

Yemek sonrası hipotansiyon nedeniyle yemek yedikten sonra baş dönmesi yaşayan kişiler, baş dönmesine neden olan kan basıncı düşüşlerini en aza indirmeye yardımcı olmak ve baş dönmesi nedeniyle düşme olasılığını azaltmak için aşağıdakiler gibi bazı basit önlemler alabilirler:

Beslenmede tam tahıllar

Basit karbonhidratlar daha hızlı sindirilir, bu nedenle emilmeleri için daha fazla kan akışı yönlendirilir. Tam tahıllar ve bol miktarda meyve, sebze lif açısından zengindir, sindirimi ve emilimi yavaşlatır, böylece genellikle rafine gıdalar tüketildiğinde meydana gelen yemekten sonra kan şekerinin aniden yükselmesini önler.

Küçük öğünler

Bir öğün ne kadar büyük olursa, kan akışı sindirim için o kadar fazla yönlendirilir ve kan basıncı düşüşü muhtemelen o kadar büyük olur. Daha sık fakat her oturuşta daha az yemek yemek kan basıncındaki düşüşü azaltabilir

Yemeklerden önce su

Yemeklerden yaklaşık 15-20 dakika önce içilen 1 ila 1,5 bardak su, kan hacmini geçici olarak artırır, böylece kan basıncı düşüşlerine karşı koruma sağlar.

Yemeklerden önce kafein

Yemeklerden 30 dakika ila bir saat önce kahve içmek de kan basıncının düşmesini önleyebilir. Ancak, farklı insanların kafeine farklı tepkiler verdiği ve bazı insanlarda kafeinin kendisinin baş dönmesine neden olabileceği unutulmamalıdır.

Sponsorlu Bağlantılar
Yazıyı Sosyal Ağda Paylaş

Baş Ağrısı Nedenleri Nelerdir, Nasıl Geçer?
Baş ağrısı her insanın belli başlı dönemlerde karşılaşabilec...
C Vitamini Cilde Faydaları ve C Vitamini Maskesi
Askorbik asit, yani daha çok bilinen adıyla C vitamini, çok ...
Sağlıklı Ve Dengeli Beslenme
GDO'lu gıdaların hayatımızda sağlık açısından önemli farklıl...
Hamilelikte Bacak Ağrısı Neden Olur? Ne Zaman Başlar?
Hamilelikte bacak ağrısı anne adaylarını bu süreçte zorlayan...
Sütü Yetersiz Annelerin Yaşadığı Psikolojik Durum
Anne olmak, oldukça büyüleyici olduğu kadar başlarda zor geç...
Düz Taban Nedir? Nasıl İyileşir?
Düz taban sorunu ayağın iç kısmında yer alan ayak kemerinin ...
Muzun Faydaları Nelerdir?
Muzu sevmeyen yoktur herhalde. Muzun faydalarıda oldukça faz...
MYOM Nedir? Nasıl Ortaya Çıkar?
Myom, bir tür rahimde meydana gelen güzel huylu tümördür. Ha...
Alkol Bağımlılığı Tedavisi Aşamaları
Alkol kullanım dengesizliği veya alkol bağımlılığı tedavisin...
Tip 2 Diyabet Risk Faktörleri, Belirtileri, Yapılması Gerekenler
Glikoz vücut için önemli bir yakıt kaynağıdır. Tip 2 diyabet...
Alyadent Diş Hekimi Hizmeti
Sincan diş sağlıklı hizmet için var olan Alyadent özel diş k...
Ayak Kokusu Nasıl Giderilir Sorunsalı
Ayak kokusu genç yaşlı, kadın erkek demeden herkesin yaşayab...
İnsan Beyni Eksiltici Değişiklikleri Neden Gözden Kaçırır?
Beynimiz neden çıkartma, eksiltme, sadeleşme yoluyla gelişme...
Aloe Vera Tip 2 Diyabet Tedavisinde Yardımcı Olabilir mi?
Yapılan araştırmalarla Aloe veranın diyabetli kişiler için b...
Boğaz Pastili Nedir? Evde Doğal Pastil Nasıl Yapılır?
Genel olarak boğaz ağrıları yaşandığı durumlarda doktor veya...